HSK 6 · Bài 2
Thành ngữ gốc ngụ ngôn, thành ngữ dễ hiểu nhầm và tục ngữ dạng câu: nguồn gốc ngắn, sắc thái và cách đặt đúng vị trí trong câu.
28 từ · bấm 🔊 để nghe
Họp nhóm dự án
Thầy kể chuyện “ôm cây đợi thỏ”
Nhiều thành ngữ HSK 6 rút gọn từ một câu chuyện ngụ ngôn: 守株待兔, 刻舟求剑, 拔苗助长, 掩耳盗铃, 亡羊补牢, 塞翁失马. Biết cốt truyện thì đoán được nghĩa bóng và sắc thái (đa số là phê phán; 亡羊补牢 và 塞翁失马 mang ý tích cực/an ủi).
📌 亡羊补牢 không phải “quá muộn rồi”: ý chính là sửa kịp thời vẫn còn kịp (犹未为晚).
Thành ngữ là một khối cố định: làm vị ngữ (他一丝不苟), định ngữ + 的 (举世瞩目的成就), trạng ngữ + 地 (千方百计地寻找), tân ngữ sau 是/成了 (简直是对牛弹琴). Đa số thành ngữ dạng động từ đã “đủ ý” nên KHÔNG mang thêm tân ngữ và không thêm 了/过 tùy tiện ở giữa.
📌 Sai: 他的话自相矛盾了自己。 Đúng: 他的话自相矛盾。
📌 Sai: 我们要精益求精产品质量。 Đúng: 我们对产品质量要精益求精。
Đề HSK 6 hay cài thành ngữ dùng sai nghĩa: 首当其冲 = hứng chịu đầu tiên (không phải “đi đầu”); 不以为然 = không cho là đúng (khác 不以为意 = không để ý); 差强人意 = tạm làm hài lòng (nghĩa tích cực nhẹ); 万人空巷 = người người đổ ra đường xem (phố đông, không phải phố vắng).
📌 Sai: 他首当其冲地报名参加志愿活动。 (muốn nói “đi đầu” phải dùng 一马当先 / 带头).
📌 Sai: 节日的街上万人空巷,一个人也没有。 (万人空巷 nghĩa là mọi người đều ra đường).
Tục ngữ (俗语, 谚语) thường là một câu hoàn chỉnh, đứng độc lập hoặc sau 俗话说 / 常言道 / 正如…所说. Trong bài viết, đặt tục ngữ ở đầu (mở ý) hoặc cuối đoạn (kết luận), sau đó giải thích bằng lời của mình.
📌 Đừng thêm 是 vào giữa tục ngữ: Sai: 俗话说是熟能生巧。 Đúng: 俗话说,熟能生巧。
Nhiều thành ngữ chứa hư từ đã học ở Bài 1: 之 (当务之急, 井底之蛙), 其 (名副其实, 莫名其妙), 而 (不言而喻, 锲而不舍), 以 (全力以赴). Tách cấu trúc giúp hiểu nghĩa: 不言而喻 = không nói mà hiểu; 当务之急 = cái gấp của việc đang phải làm.
📌 名副其实 viết 副, không viết 付.
Đọc thử không pinyin trước, sau đó mới bật pinyin/bản dịch để kiểm tra.
1. Vì sao con trai Tái ông không phải ra trận?
2. Theo bài, thành ngữ này thường được dùng để làm gì?
3. Ý nào KHÔNG phải quan điểm của tác giả?
Nhìn chữ, tự nhớ âm và nghĩa rồi lật thẻ. Thẻ “chưa nhớ” sẽ quay lại.
Đã nhớ 0/28 · còn 28 thẻ
Đang tải…
守
Trong từ 守株待兔 (shǒu zhū dài tù) — ôm cây đợi thỏ (trông chờ may rủi)
Màu vàng là bộ thủ. Viết bằng chuột hoặc ngón tay; nên tập trên giấy ô 米 sau khi thuộc thứ tự nét.
💡 Học thành ngữ qua câu chuyện
Với thành ngữ ngụ ngôn, hãy kể lại câu chuyện bằng 2–3 câu tiếng Trung. Nhớ cốt truyện sẽ nhớ được cả nghĩa bóng lẫn sắc thái khen/chê.
💡 Đối chiếu thành ngữ tiếng Việt
Nhiều cặp tương đương: 井底之蛙 – ếch ngồi đáy giếng, 对牛弹琴 – đàn gảy tai trâu, 熟能生巧 – quen tay hay việc. Nhưng đừng dịch từng chữ: 杞人忧天 là “lo bò trắng răng”, không phải “người nước Kỷ lo trời”.
💡 Kiểm tra sắc thái trước khi điền
Khi làm bài điền từ, xác định câu đang khen hay chê, chủ thể là người hay sự việc. 一丝不苟 dùng cho thái độ con người; 层出不穷 dùng cho sự vật/hiện tượng.
1.“守株待兔” phê phán điều gì?
2.孩子还小,父母不要 ___,逼他学太多东西。
3.Câu nào dùng “首当其冲” ĐÚNG?
4.“这篇文章已经很好了,再加这段就是 ___ 了。”
5.Thành ngữ nào mô tả thái độ làm việc tỉ mỉ?
6.Câu nào ĐÚNG?
7.“万人空巷” mô tả cảnh:
8.Tục ngữ tương đương “quen tay hay việc”: